Verandering wordt vaak neergezet als iets wat vraagt om een sterke leider. Iemand die het voortouw neemt, richting geeft en doorzet. Dat beeld klopt deels. Maar het is niet het hele verhaal. Echte verandering slaagt zelden door alleen te gaan sleuren. Ze slaagt dankzij bondgenoten.
Dat leerde ik toen ik werkte bij het Transitieteam van Defensie. We stonden voor een enorme opgave: een organisatie in beweging brengen die groot, hiërarchisch en complex is. Niemand van ons had formele macht om ‘even’ iets af te dwingen. Wat we wél hadden, was een gedeeld gevoel van urgentie en het vermogen om mensen te verbinden.
De beweging die daar ontstond, was geen project met een begin en eind. Het was een netwerk van mensen binnen en buiten de organisatie, die samenkwamen in ecosystemen en die elkaar ondersteunen om nieuwe oplossingen te vinden voor knelpunten. Elk vanuit hun eigen rol, positie en overtuiging, maar allemaal werkend aan hetzelfde hogere doel: meer veiligheid voor Nederland.
Wat ik daar heb geleerd, is dit: verandering krijgt vorm door je te verbinden met bondgenoten binnen en buiten je eigen organisatie. Ze spiegelen je denken, scherpen je ideeën aan en vangen je op als het tegenzit. Ze helpen om momentum vast te houden, ook wanneer de energie wegzakt of de weerstand toeneemt.
Over de veranderbeweging die we destijds vormgaven, maakten we een mooi overzicht. Ik vind het nog steeds inspirerend om te zien hoeveel we voor elkaar kregen met behulp van partners. Het is fantastisch om te zien wat er mogelijk wordt als mensen elkaar weten te vinden rondom een gedeelde bedoeling.
Als je werkt aan verandering, kijk dan niet alleen naar structuuroplossingen in je eigen organisatie. Schrijf niet alleen nota’s, maak niet alleen plannen. Kom achter je bureau vandaan, en ga op zoek naar bondgenoten buiten je organisatie. Zij zien andere dingen, hebben jouw problemen niet, en zien veel sneller mogelijkheden.
Verandering draag je nooit alleen. Samen kom je sneller verder.
