In een wereld waarin verandering de enige constante is, is transformatiekracht een essentieel vermogen voor leiders. Maar hoe ontwikkel je die kracht?
Op vakantie in Japan (een aantal jaar geleden) kwam ik in aanraking met het eeuwenoude concept Shu Ha Ri, dat traditioneel uit de vechtkunst komt. Het beschrijft het proces op weg naar meesterschap, en het heeft me ooit geïnspireerd om het roer om te gooien en het transformatiepad in te slaan.
⛩ Shu: beheersing van de basis
In de vechtkunst geldt dat je de basis leert van een meester. Vragen stellen wordt aanvankelijk niet gestimuleerd. Ook aannames doen, klagen of belemmeringen opwerpen (zo gaat dat hier niet, dit kan ik niet), is niet nodig. Eerst maar eens de techniek eigen maken en vaardigheden ontwikkelen via bewezen methodes. Oefenen, oefenen, oefenen, dus. Als je bereid bent om te leren, kun je altijd iets nieuws beginnen.
⛩ Ha: breken en vernieuwen
De vaardigheid is nu toegenomen en er is ervaring opgedaan met wat werkt en wat niet. De oefenomgeving maakt plaats voor de echte wereld. Nu is het logisch om je te verdiepen in de theorie: waarom werkt het zoals het werkt? Welke processen liggen hier onder? Dit vergroot het begrip, waardoor de leerling naar eigen inzicht gaat variëren op de basis en kan experimenteren.
⛩ Ri: de eigen weg vinden
De leerling is meester geworden. De kennis is volledig geïntegreerd en daarmee ontstaat vrijheid om het naar eigen inzicht toe te passen en door te geven.
Het voelt oncomfortabel om op zoek te gaan naar de leerling in jezelf, maar aan de andere kant van het proces kom je er gegarandeerd getransformeerd uit. Ik gun het elke leidinggevende (en iedereen die leiding ontvangt) dat hij of zij zich af en toe weer eens de leerling voelt. De leider die de weg van leerling naar meesterschap bewust heeft afgelegd, kan anderen pas echt inspireren met kennis en wijsheid.
Het ultieme doel bij Shu Ha Ri is overigens dat de leerling gaat excelleren, en de meester uiteindelijk overstijgt. Wat een prachtig principe. Hoe zou de wereld er uitzien als elke leider zo naar zijn medewerkers zou kijken?
